Vrijdag werden in Edegem acht struikelstenen geplaatst ter nagedachtenis van burgerslachtoffers van de Tweede Wereldoorlog. De stenen liggen verspreid over vijf adressen en herdenken mensen die door vervolging of verzetsactiviteiten het leven lieten. Het initiatief kwam er in samenwerking tussen de Nationale Strijdersbond Edegem, het lokaal bestuur en Streekvereniging Zuidrand.
Tekst: Kobe Nuyens – Foto’s: Mark Daemen
“Voor ons als erfgoedcel is dit een heel belangrijk project”, zegt Jules Jonkers van Streekvereniging Zuidrand. “Het gaat hier niet over soldaten, maar over gewone burgers: mensen die in verzet gingen of vervolgd werden en dat met hun leven betaalden. Dat verhaal mag niet verdwijnen.” Net die lokale verankering maakt de struikelstenen – of ‘Stolpersteine’ – zo krachtig. “Je ziet letterlijk wie er in dat huis woonde. Dat maakt het heel pakkend, ook voor de huidige bewoners, die dit als iets waardevols ervaren.”
Een van de verhalen die Jonkers bijzonder bijbleef, speelde zich af in de De Burletlaan. “Daar ging het om een groep jongeren van amper zestien jaar oud. Ze hadden een turnvereniging opgericht, maar gebruikten die als dekmantel om verzetsdaden voor te bereiden. Ze zijn verraden door een schoolvriend, opgepakt en vervolgens ‘Nacht und Nebel’ verdwenen – van kamp naar kamp, zonder spoor. Dat zijn verhalen die blijven hangen.”
De volgende generatie
Bij veel plaatsingen van struikelstenen wordt expliciet gezocht naar een connectie met de lokale jeugd. In Edegem vonden ze die bij de leerlingen van Blix (GO! Technisch Atheneum De Vinci). Zij brachten de verhalen en overhandigden samen met nabestaanden de stenen.
“Dat is essentieel”, benadrukt Jonkers. “Herdenken doe je niet alleen voor vandaag, maar voor volgende generaties. Die namen en verhalen moeten blijven doorgegeven worden. De kinderen leren in de dagen naar aanloop van de overhandiging heel wat over de verhalen en context. En het overhandigen zelf is natuurlijk een pakkend moment dat die verhalen heel tastbaar maakt.”
“Mensen struikelen hier niet met hun voeten”, luidt het motto van het project, “maar met hun hoofd en hun hart.” Tijd om nog eens op wandeling te gaan door Edegem en, figuurlijk dan toch, even te struikelen.
Advertentie
